Како и кога да ја применуваме оваа стара дисциплинска мерка за да не ја влошиме состојбата?

 

Праќањето на детето во ќош е дисциплинска мерка која до ден-денес ја применуваат и родителите и воспитувачите во градинките. Во теорија, оваа мерка звучи брилијантно: детето е немирно, го праќате во ќош за да остане само и за да се смири и, ете, одново е соработливо. Но, практиката тврди нешто друго: детето одбива да остане само, плаче додека е под казна и е уште повознемирено отпосле. Според неодамнешното истражување на Универзитетот за здравје и наука „Орегон“ во Портланд, 85 проценти од родителите кои го користат овој метод прават клучни грешки кои ја намалуваат неговата делотворност. На пример: разговараат со децата додека се во ќош, им дозволуваат да си понесат играчка со себе додека се под казна, пречесто ја користат мерката. 

Праќањето на детето во ќош не е комплетно безопасна мерка. Кога детето доживува тантрум или се соочува со голем наплив на нервоза поради неможноста да излезе на крај со сопствените емоции, праќањето во ќош може да биде контрапродуктивно. Во овие ситуации, на вашето малечко му е потребна утеха, всушност, нему сте му потребни кога му е најтешко, па неговото праќање во ќош може да делува како да сте го напуштиле. Да, одењето во ќош може да биде делотворно сѐ додека се користи во вистински ситуации, на соодветен начин кај деца над три години, не помали. 
 

ВООБИЧАЕНИ ГРЕШКИ


> Пречесто ја користите мерката

Одењето во ќош не треба да биде со цел да го натерате детето да учи преку лошите дела што ги направило, примарната функција на оваа тактика е да спречи нештата да ескалираат. Никогаш, ама баш никогаш во историјата не се случило некое дете да појде во соба и навистина да размисли што лошо направило. Напротив, додека е под казна, детето размислува за тоа колку се сурови неговите родители. Имајте на ум дека едукативниот процес започнува по завршување на казната, тогаш детето е смирено и е спремно за разговор. Ќошот е мерка за смирување, едукативнот дел, пак, ви останува вам како задача.


> Му обрнувате внимание на детето додека е под казна

Детето е неопходно да почувствува блага последица по заминувањето во ќош, во спротивно ништо не сте постигнале. Поголемиот дел од времето детето пати за вниманието на родителите, па е спремно тоа да го предизвика и преку лоши дела. Бидете внимателни, тактизирајте, бидејќи ако му дадете преголемо значење на лошото однесување, тоа може да донесе уште полошо однесување. Детето го добило посакуваното внимание и сега му останува само да го повторува она што ги натера мама и тато да го караат. Праќањето во ќош воопшто не мора да го поврзувате со столче или агол во собата, доволно е да му го скратите вниманието на детето на краток временски период. Неопходно е детето да заклучи дека со неговото однесување предизвикало да го изгуби она што најмногу му значи. 

 

> Ја користите мерката за погрешна цел

Истражувањето на Државниот универзитет во Оклахома „Стилвотер“, откри дека тајмаутот најдобро делува кај малите деца кои обожаваат да контрираат, се однесувaат пакосно удирајќи или намерно го прават споротивното од она што ќе го побарате, но само ако прво пробате со поблаги мерки. Ако детето го ставите во ќош за различни типови проблеми или ако пречесто се користи мерката, однесувањето може да се влоши. Малите деца кои „кенкаат“ за чоколада или плачат за да играат на мобилен, подобро реагираат на други мерки. 

 

Кој го смислил седењето во ќош?

Оваа воспитна техника датира од 60-тите години како похумана алтернатива на строгите мерки кои биле вообичаени за тоа време. Благодарение на д-р Артур Стаатс, просветните работници престанаа да ги удираат децата со линијар, а родителите заборавија на ременот, стапот и  чешелот. Денес, ваквите мерки се назамисливи и строго забранети!!! Цели декади посветени на истражувања покажаа дека децата кои редовно се тепани, е поверојатно да станат агресивни или да се соочат со депресија и анксиозност понатаму во животот. 

 

 

> Само едно предупредување во однос на мерката може да ги редуцира седењата во ќош за 74%, ако детето не почне да соработува по 5 секунди, применете ја!
 

> Не користете фрази како: „Стопати те предупредив!“ – и тоа се смета за обрнување внимание.
 

> Колку време да седи во ќош? Една минута за секоја година од возраста на детето. 

 
Колку и да е големо животното искуство, секогаш е пријатно да се добие одредена мотивација за да се продолжи понатаму, или да се започне нешто ново. Иако некои ги сметаат за потрошена формалност, чудно е дека сепак новогодишните честитки со мотивација за верба во себе, верба во некои класични вредности – добрина, чесност, емпатија, сѐ уште можат да предизвикаат чувство дека радоста од детството за празниците може да се појави (не)очекувано. Не е познато кога се појави „модата“ да се препорачува список на новогодишни ветувања кои си ги поставувате самите себеси како цел, но во најново време психолозите советуваат тоа да бидат лабави одлуки без да си задавате голем пртитисок за нивно исполнување. Иднината не треба да се доживува како притисок, туку како можност. Сепак, како мотивација да започнете со реализација на своите новогодишни одлуки, можат да послужат размислувањата и цитатите на некои познати личности. Во честитките и во мотивацијата не е важна формата, туку желбата.

Цитати на познатите за Нова година:

– Постојат многу подобри работи пред нас, отколку оние што ги оставаме зад себе. ( Ч. С. Луис)

– Старата година фрлете ја во минатото. Оставете ја, зашто била несовршена и заблагодарете се на Бога што можете да ја оставите. (Брукс Аткинсон) 

– Сите добиваме 365 дена. Единствената разлика е што ќе направиме со нив. (Хилари Де Пјано)

– Се надевам дека сите соништа ќе ги имате при рака и до крајот на годината. (Фаиз Израили)

– Ние сме автори на нашите судбини. Никој не ја гледа визијата појасно, верува во неа и напорно работи за да ја оствари, повеќе од визионерот. (Најл Капбел – Фатоки). 

– Мислам на денот на одлуките, а не на годината. ( Хенри Мур)

– Вашите грижи нека траат толку долго како и новогодишните одлуки. (Џои Адамс)

– Кога сѐ ќе почне да пропаѓа, држете се за својата внатрешна сила и денешните предизвици закопајте ги со утрешната слобода. (Аниекл Точукву)

– Лошата вест е дека времето лета. Добрата вест е дека вие сте пилотот. ( Мајкл Алтшулер)

– Крајот на годината не е ни крај, ни почеток, туку продолжение со сета мудрост на искуството во нас. (Хал Борланд)

– Тешко е да се живее во сегашноста, лудост е да се живее во иднината, а невозможно е да се живее во минатото. Ништо не е толку далеку, како претходната минута. (Џим Бишоп)

– Единствената одлука што сум ја донел и до која се обидувам да се придржувам е да се издигнам над малите нешта. (Џон Бурогс)

– Учете од вчерашниот ден, живејте за денес, надевајте се на утрешниот ден. (Алберт Ајнштајн)

– Да живееме за Новата година и новата шанса да ја на направиме вистинската работа. (Опра Винфри)

– Ден по Новата година... Сега е време да направите добри годишни одлуки. Наредната седмица можете да почнете да го поплочувате патот до пеколот, како и обично. (Марк Твен)

– Ако ме прашувате за мојата новогодишна одлука, таа беше да откријам кој сум. (Сирил Кјузак)

– Ова е Нова година. Нов почеток. Сѐ ќе се промени. (Тејлор Свифт)

– Славете ги краевите, зашто тие носат нови почетоци. (Џонатан Локвуд Хјул) 

SANOSTOL (+3)

Саностол без додаток на шеќер претставува мултивитамински сируп како извор на витамините А, D3, Е, C, B1, B2  и B6 наменет за деца над 3 години.

Употреба:
САНОСТОЛ без додаток на шеќер Ви овозможува да ја дополните исхраната со комбинација од важни витамини и придонесува за нормална функција на имуниот систем.
Денешните навики во исхраната би можеле делумно да доведат до тоа определени хранливи материи да не се внесуваат во доволна количина, а оттука и до недостатокот во снабдувањето на организмот со витамини. Во посебни животни ситуации кога организмот не прима доволно витамини, потребно е дополнително снабдување со истите.

Начин на употреба:
Деца над 3 години, млади и возрасни:
дневна доза од 10 ml (1 лажица/ден).
Препорачаната дневна доза не смее да се надмине.

Пред употреба на граничниот производ САНОСТОЛ без додаток на шеќер посоветувајте се со Вашиот лекар:
Бремените жени и жените кај кои бременоста не може да се исклучи, треба да се консултираат со лекар пред да го земат овој препарат.
Производител на граничниот производ: Takeda Pharma

Пред употреба внимателно да се прочита упатството!
За индикациите, ризикот од употреба и несаканите дејства на лекот консултирајте се со Вашиот лекар или фармацевт!

За првите припадници на генерација Y, тие родени меѓу 1982 и 1990 година, дојде време и самите да бидат родители. И одеднаш, правилата за воспитување се сменија драстично. Дали новите правила се оправдани и неопходни? Дали воспитувањето е потешко сега? Или беше потешко тогаш, но го гледавме поинаку, бидејќи бевме деца? Едноставно, што се смени?

 

Што навистина се смени?
 

Како за почеток, плескањето по газе или раче, влечењето за уши или кратко кажано физичкото дисциплинирање се забрани, особено да се прави во јавност барем во големите европски држави и во повеќе држави низ САД. Сега постојат и научни докази. Педесетгодишна студија во која биле вклучени повеќе од 160.000 деца, спроведена од професори на универзитетите во Остин, Тексас и Мичиген, вели дека популарно кажано ќотекот, всушност не е соодветна алатка за дисциплинирање на децата. Едноставно, агресијата раѓа агресија. Па така, и ќотекот резултира со ненамерни штетни исходи и деца агресори со антисоцијално однесување и психички проблеми. И тука се појави првиот проблем за новата генерација. Денешните млади родители, тогаш воспитувани со по некој ќотек, сега треба да најдат нови начини да се здобијат со почит од сопствените деца, нови методи за да бидат слушнати, што може да биде многу тешко понекогаш. 

 

Порано постоеше книга „1000 зошто, 1000 затоа“. Денес постои Google. Повеќе не можеме да ги „лажеме“ децата, да се правиме дека не знаеме, да го криеме знаењето или пак да се правиме дека знаеме повеќе само затоа што сме родители. Денес едноставно сѐ е достапно на интернет. На крајот, сепак децата сами ќе ја откријат вистината, или барем тоа што мислат дека е вистина. 

 

Комбинацијата на отсутни родители од дома и релативно лесно достапни паметни играчки, за жал создава мрзливи деца

 

Порано постоеја радио, ТВ, касети, ЦД-а и тетрис, а сега постојат паметни телефони и таблети со неограничен интернет достапни за многумина. Секоја генерација ќе има нешто за што ќе се приврзе. Разликата е во тоа колку таа техника ја буди или успива нивната креативност и како влијае на развојот на генерациите. Комбинацијата на отсутни родители од дома и релативно лесно достапни паметни играчки, за жал, создава мрзливи деца. Родителите покрај тоа што немаат доволно време за да поминат со децата, и не се толку интересни како најновото видео на YouTube на девојката или дечкото кои ги следат. И ние имавме идоли, лепевме постери на ѕидовите и сонувавме некогаш да ги видиме во живо, но најчесто сонувавме. 

 

Во времето кога растевме, ние играчките што ги поседувавме се броеја на прстите на рацете, а денес секое дете има сопствена продавница за играчки дома. Порано помалку се купуваше, повеќе се ценеше тоа што се има, а многу често и се поправаа работите, наместо само да се фрли скршената и да се потрча во продавница по новата играчка.

 

Пред да дојдеме на свет, нашите мајки можеби и имале прочитано по некоја книга за тоа што да очекуваат после породувањето, а поверојатно им кажале нивните мајки и баби од сопственото искуство, и тоа било „закон“. Сега е натпревар која идна мајка повеќе прочитала или знае, која книга или веб-страница нуди „најточни“ и најнови информации. Информациите се лесно достапни, но прашање е дали се сите точни.

 

Порано со душа се исчекуваше бебето за да се ужива во него, во неговото едноставно постоење сега и тука. Сега, уште пред да се роди, веќе е запишано во најдобрата градинка, се знае кој спорт ќе го тренира, колку јазици ќе научи итн...    

Овие ситуации може да се разгледаат и поинаку. Сега, родителите знаат многу повеќе за развојот на децата од кога било, за сите нивни скокови во развојот, како и кога да им помогнат. Ако ова се искористи правилно, всушност, да се биде родител и не е така тешка работа.

 

Технолошки гледано е полесно. Денес постојат секакви „гаџети“ што го олеснуваат патувањето со мали деца, секојдневното хранење и капење, и најважното, нивната едукација. Со мобилните телефони и најразличните апликации, сите се лесно достапни, родители, учителки во градинка, професори во училиште, па дури и децата. Родителот може да добие информација за своето дете во секој момент од денот, па дури и видео во живо. 

 

Времето на бабите и дедовците како да изминува...

 

 

Во нашето општество е нормално двајцата родители да работат. Меѓутоа, нашите баби не работеа, па имаше кој да нѐ чува и беше нормално децата да растат во присуство на баби. Денес, идните баби сѐ уште работат, внучињата доаѓаат на свет сѐ подоцна, а родителите го ставаат под знак прашалник влијанието на бабите и дедовците врз развојот на децата.  Направени се многу истражувања, и сите велат дека дружбата со бабите и дедовците влијае позитивно на сите учесници. Кај децата развива чувство на припадност на генерации и генерации наназад, а бабите и дедовците, народски кажано, се „подмладуваат“. Бабите не брзаат никаде, цел ден е пред нив, смирени се, а тоа влијае позитивно на темпераментот на децата. 
 

Не постоеше потреба да се договараат дружби со други деца, во игротека каде што мајките пијат кафе и муабетат, а децата си играат. Едноставно, ако времето беше убаво, бабите се собираа на клупите, а децата околу нив играа ластик, криенка, плочка итн. Денес речиси и да не се слуша детската смеа надвор, децата се дружат исклучиво по игротеки каде што се безбедни, и тоа кога родителите имаат време, а за жал, најчесто немаат. 

 

Направени се низа истражувања кои потврдуваат дека дружењето и воспитувањето на децата од страна на бабите и дедовците има обострано позитивно влијание како врз децата, така и врз бабите и дедовците

 

На крајот, се сведува на тоа дека секоја генерација на родители смета дека генерацијата на која припаѓаат била подобрата генерација од таа што ја воспитуваат сега. А тоа како дилема најверојатно ќе остане да ја прогонува секоја генерација. Она што е поважно е дека секоја генерација се соочува со предизвици. Реално, на сите ќе ни биде полесно ако се потрудиме да ги искористиме позитивните промени, наместо само да се жалиме на недостатоците и негативните работи.

 
Децата несомнено се плод на заедничка љубовна приказна меѓу двајцата родители, и секако една нова фаза во  љубовниот  соживот меѓу нив. Меѓутоа,новите членови во семејството носат и нови обврски и окупација, особено на мајката, па не ретко љубовта и страста позната претходно почува да се менува, а неретко и да исчезнува. И сето ова може да е во ред, барем на почетокот, додека родителите се запознаат подобро со новиот член и со новите улоги, дури и по цена да се жртвуваат дел од досегашните задоволства. Но, она што никако не смее да се жртвува е љубовта меѓу партнерите родители. 
 
Многу често се случува заради оптовареност со обврски да не ви остане време за себе, а уште помалку за партнерот. Во секојдневната преокупација од обрски, се случува да заборавите дека пред да станете родители, сте биле љубовници, и тогаш основна цел ви била како да го направите партнерот среќен и задоволен, а со тоа и двајцата да бидете среќни. 
Доколку заради премногу обврски кои ги носи родителството сте заборавиле на себе и партнерот, првиот чекор кон враќање во нормала е да ја прифатите реалната ситуација во која се наоѓате и да се потсетите каков ви бил заедничкиот живот пред да се приклучат децата. Емоциите сигурно се некаде длабоко во вас, едноставно  треба да ги разбудите.
Како се однесувате кон партнерот и кои емоции ги покажувате, влијае и врз развојот на децата и како тие понатаму ќе ги искажуваат своите емоции кон своите животни партнери.
 
Отворена комуникација – клучен фактор

Многу е важно да комуницирате отворено, дури и за најмалите детали, затоа што ако нешто е неважно за вас, можеби е важно за партнерот и обратно. Општо е познато дека со зголемување на бројот на членови во семејството, се зголемува и бројот на обврски за партнерите. И кога обврските не се рамномерно поделени или се потценува нечија работа, тогаш се зголемува и бројот на кавги и конфликтни ситуации во домот. Во отворен разговор со партнерот, кога и двајцата сте релаксирани и без итни обврски што ви тежат над главата, пробајте да се договорите и да ги поделите соодветно обврските околу децата и домот. Подобро се работи на романтиката кога знаете дека ги имате поддршката и разбирањето од партнерот. 
 
15-годишна студија направена во САД открива дека клучот за задоволство и среќа во бракот е заедничкото носење на одлуки. Кавги има во секое семејство, но дали бракот ќе се одржи или разниша зависи од способноста на партнерите за соработка и почит. 
 
Сигурно секој од вас има по еден пар пријатели кои зборуваат само за децата на секоја дружба. Најверојатно и меѓусебно само за тоа разговараат. Што јаделе децата, што направиле во градинка или училиште, колку се добри во спорт итн... И сигурно не сакате да бидете еден од тие парови. Да комуницирате меѓусебно, значи да си одвоите по неколку минути во текот на денот да се прашате меѓусебно како сте, како го поминавте денот на работа, да се потсетите на омилената песна или филм и на тоа дека постои и живот надвор од тој што го диктира грижата за децата.
Пробајте барем еднаш месечно да организирате романтичен состанок само за вас двајца. За чување на децата договорете баба, дедо, тетка или изнајмете бебиситерка на неколку часа. А вие изберете ресторан, некој спа центар или, пак, мирна вечера дома. Во прилог на заедничката дружба е да имате и заедничко хоби. 
 
Одвојте слободно време
Добра идеја е повремено да го разгалите партнерот, на што таа/тој треба да ви врати со иста мера. Дајте и/му слободен ден од родителските обврски, ден што ќе може да си го посвети само на себе, додека вие тој ден ќе ги завршите и нејзините/неговите обврски. Сигурно ќе ви биде малку тешко, ама нека ве води мислата дека и вашиот ден ќе дојде набрзо.
Покрај заедничкиот одмор со децата, добро е да имате барем еден викенд за себе, без деца. Изберете некоја блиска локација со набиен распоред за уживање, а децата оставете ги кај баба и дедо. Најверојатно ќе ве гризе совеста првите неколку часа или првиот ден, но дома ќе се вратите релаксирани со полни батерии за справување со родителските одговорности.  
 
Делете комплименти

Ако порано комплиментите се однесувале повеќе на физичкиот изглед, сега потрудете се да не ги изоставите тие, но обрнете повеќе внимание на тоа како партнерот се справува со грижата за бебето, но внимава и на останатите членови на семејството. Пожелно е да го опсипувате партнерот со комплименти секојдневно. 
 
Одржувајте здрав сексуален живот.

Да, постојано сте исцрпени, немате време, низ глава ви поминуваат разни ситуации на кои треба да одговорите, но сето тоа се само изговори за да избегнете да бидете интимни со партнерот. Ова најмногу се менува како приоритет кај жените. Точно, тешко е да се вратите на тоа веднаш по породувањето, кога и самите не можете да се препознаете ни физички ни психички, а врз тоа треба да се прифатите и во новата улога на мајка. Но, тоа не значи дека и после неколку месеци сèуште треба да го избегнувате партнерот. Сексот е и ваша биолошка потреба, а не само барање од партнерот. За многу жени, сексот е рефлексија на моменталната фаза во која се наоѓа врската меѓу партнерите. Ако се чувствуваат неразбрани или повредени, влијае на тоа како го доживуваат партнерот и како мислат дека партнерот ги доживува нив. 
 
 
Вашата љубов и хармонија е важна за развојот на вашите деца

Децата веднаш насетуваат кога нешто не е во ред, како на пример доколку нивните родители не се среќни во бракот, иако пред нив никогаш не избувнале еден спрема друг или имале расправија. И за децата е добро да видат дека родителите се блиски и дека споделуваат нежности, како гушкање додека се гледа филм, некое попатно милување или бакнеж. Така и децата учат дека одредени емоции треба да се покажат во јавност, а од друга страна, тоа ќе ве опушти вас како родители и полесен ќе биде транзитот кон нешто поинтимно што треба да се одвива зад затворени врати. И бидете снаодливи, украдете по некоја минута во текот на денот, не мора тоа секогаш да биде доцна навечер откако ќе заспијат децата, кога и вие сте на половина пат до длабок сон.  
 
Семејството е силно колку што е силен бракот, едното без другото не може да опстане. Гледајте на бракот и семејството како на тим, простувајте си, не бидете злопамтила и фокусирајте се на љубовта!
Како што е неопходно да им пружиме љубов на децата, да ги научиме на здрава исхрана, да им овозможиме здрав физички и ментален развој за да имаат здраво и среќно детство, но и за да имаат понатамошен здрав развој во среќни возрасни личности, така е неопходно и да ги дисциплинираме. Дисциплината воспоставена на вистински начин, ќе го научи детето како самото да го контролира своето однесување и како возрасна личност ќе сака да биде внимателен и грижлив член на семејството и општествено примерен граѓанин. 
 
Преку дисциплинирањето, децата ќе научат како да ги создаваат и да ги одржуваат врските со другите луѓе и како да се соочат со предизвиците во животот преку примена на само-дисциплина.
 
За и против

Постојат поделени мислења меѓу родителите поврзани со потребата за дисциплинирање на децата. Многумина не сакаат да ги дисциплинираат своите деца затоа што имаат лоши спомени од сопственото детство поврзани со дисциплинирањето, други сметаат дека така ќе влезат во конфликт со децата и ќе предизвикаат гнев и лутина кај нив, а трети пак не можат или не сакаат да посветат време и енергија на дисциплинирањето на децата. И сите овие грешат. 
 
Дисциплинирањето на децата не е казнување затоа што направиле нешто погрешно! 
Напротив, да се дисциплинира детето значи да се постават јасни граници и правила, и да му се објаснат последиците од непочитување на правилата за да научи што е правилно, а што не, и за да знае во иднина како да се однесува и како самото да го корегира своето однесување. 
 
Многу често родителите и не знаат како вистински да го дисциплинираат детето, па дисциплинирањето како постапка го мешаат со казнувањето.
 
За казнувањето
Потребата за казнување се јавува кај недоволно едуцирани родители кои во состојба на очај и неможност да се справат со однесувањето на детето, народски кажано ги “лекуваат”своите фрустрации врз детето.  
Казнувањето, без разлика дали е викање, именување на детето со погрдни имиња, плескање по газето или посериозен ќотек, јавно омаловажување или отстранување на привилегиите на детето засекогаш, е постапка со која родителите ги контролираат децата, наместо да ги научат децата како да се контролираат самите во иднина. Со казнувањето детето треба да “плати”за направената грешка, без притоа да научи зошто не треба тоа да го прави или така да се однесува во иднина. Казната што родителите ја применуваат го менува начинот на кој детето се гледа себе си. Тоа предизвикува детето да помисли за себе дека е лошо, кога всушност поуката што треба да ја извлече е дека во моментот донело само лоша одлука што не треба да ја повтори. Казнувањето ги учи децата дека не можат сами да го контролираат своето однесување и затоа треба постојано да зависат од родителите. 
 
За дисциплината
 
Од друга страна дисциплинирањето, и многуте техники за дисциплинирање, овозможува децата да учат од своите грешки и како во иднина да се справуваат со своите емоции и потреби на социјално прифатливи начини. На овој начин се развива позитивен однос меѓу родителите и децата, и се намалува негативното однесување кај децата заради барање на дополнително внимание од родителите. Детето треба да почувствува вина за направената грешка, но не и срам поради што ќе се чувствува лошо за на крај да ја изгуби самодовербата. Позитивните техники на воспитување на децата во основа треба да ја градат самодовербата кај децата. Само децата кои се сигурни во себе можат да го освојат светот. 
 
Пофалбите и наградите се само некои од позитивните техники за дисциплинирање на децата. Ако сакате да создадете умни и разбрани човечки суштества, а не мали послушни роботи, продолжете да читате. 
 
Една наша стара поговорка вели:Убавиот збор, железни врати отвора. Па така фалењето на нашите деца кога ќе направат нешто добро или само затоа што ги измиле забите без да ги потсетите мал милион пати го стимулира доброто однесување за во иднина. Во нашата култура на воспитување родителите најчесто го потенцираат лошото однесување на децата, кога всушност треба да се потенцира и пофали доброто однесување кое скоро никогаш не го ни забележуваат. Родителите се свесни за присуството на децата кога тие прават нешто несоодветно или лошо, на пример викаат, растураат, трчаат кога не треба итн. Тогаш следува “ПРЕСТАНИ”, ”ТИ КАЖАВ ТАКА ДА НЕ ПРАВИШ”..., што е многу погрешно затоа што за децата тоа значи потврда дека со тоа што го прават во моментот, иако е несоодветно, го добиваат вниманието на родителите. И во иднина ќе продолжат така да се однесуваат, пораката е таа. Но, кога родителите би ги ловеле добрите реакции и однесувања и за тоа би ги фалеле своите деца, на пр. “Леле, колку убаво и мирно си играте”, децата ќе добијат порака дека таквиот начин на игра е во ред, и во иднина ќе продолжат да си играат мирно. Дури и ако имате ситуација во која едното дете игра мирно, а другото скока наоколу и прави хаос, пофалете го детето што си игра мирно пред другото дете, и ќе видите како и другото дете ќе се смири и ќе ја промените ситуацијата во насока на добро однесување, без непотребно викање. Фалете ги децата кога се учтиви во комуникацијата со другите, кога ги следат вашите инструкции добро, кога се трудат да научат нешто ново, особено кога се трудат да ги напишат домашните задачи. Ако го пофалите детето затоа што покажува желба да научи нешто ново или заради неговата трпеливост додека учи, тогаш ќе го мотивирате да продолжи да се обидува и во иднина. 
 
Многу е важно пофалбата да ја дадете веднаш кога ќе забележите добро однесување кај детето. Само така детето ќе може да ја поврзе пофалбата со тоа што го прави и ќе запомни што треба да прави во иднина. Фалете често, позитивно, и фалете го трудот, не резултатот, затоа што така ја градите самодовербата кај детето. Наместо да го пофалите детето затоа што добило петка на тестот во училиште, пофалете ја неговата желба и труд да учи за тестот. Следниот пат можеби нема да биде петка, но важно е да се задржи кај детето желбата да учи и да биде подобар. Кога велиме позитивна пофалба, тоа значи со пофалбата да го потенцирате однесувањето што сакате повеќе да го гледате кај детето, а не да го критикувате однесувањето што сакате да го искорените кај детето. 
 
Систем за награди
 
Кога станува збор за наградување, тогаш не е лошо да направите систем на наградување. На детето му следува ѕвездичка за добро завршената работа. Со собирање на доволен број ѕвездички (родителите одлучуваат за бројот), на детето му следува материјална награда по негов избор. Овој е принципот, а ѕвездичките може да ги замените со денарчиња, камчиња, џамлии...., а за нивно чување детето може да си одбере кутија што ќе стои во неговата соба. Така ќе може да ги брои од време на време и ќе биде мотивирано да следи инструкции или прави добри дела за да заработи повеќе. Овој систем на наградување е добар кога сакате целно да промените некое однесување. И запомнете, дека ѕвездичката треба да ја дадете веднаш по завршената работа. 
Доколку брзо не ги постигнете посакуваните промени, не очајувајте. Продолжете да се обидувате. Можеби ѕвездичките се лесни за заработка, или наградите што ги нудите не се доволно интересни, па детето не е заинтересирано. 
 
Наградувањето не мора и не треба секогаш да е материјално. Ако ги прашате децата какви награди сакаат, сигурно многу често ќе слушнете дека едно гушкање е сосема доволно. Нематеријалните награди можат да бидат прошетка во парк, гледање филм, ексклузивно хранење на кучето или полевање на цвеќето, една приказна повеќе пред спиење... Потрудете се повеќе да наградувате нематеријално отколку материјално. 
Овој систем на пофалби и награди многу добро функционира кај децата што одат на училиште. Понудете пофалба и симболична награда после секоја завршена домашна задача. Ако е домашната задача пообемна, можете и да ја поделите заедно со детето на неколку помали делови, и повторно да следува награда после завршувањето на секој дел. Наградата може да биде сладолед, гушкање, или нешто друго по избор на детето. 
 
Родители бидете позитивни, помалку критикувајте и забележувајте ги повеќе позитивните реакции на вашите деца, промени на подобро сигурно ќе има. 
Конгениталните срцеви дефекти преставуваат проблеми со срцевата структура кои се присустни уште од раѓање. Тие го менуваат нормалниот проток на крвта низ срцето. Ова настанува како последица на недоволно развиени делови на срцето пред раѓање.
Има многу типови на конгенитални срцеви дефекти, кои можат да бидат едноставни дефекти без симптоми до комплексни дефекти со тешки, живото загрозувачки симптоми.
Постојат вродени и стекнати срцеви мани.Вродените срцеви манинастануваат во текот на ембрионалниот развој на срцето ( во првите три месеци одбременоста ) заради дејство на различни етиолошки фактори: наследни фактории фактори на средината т. е. тератогени агенси кои делуваат во текот на интраутериниотживот на плодот. 

Кои се најчестите срцеви маани кај децата?

Преваленца на конгениталните срцеви маани  при раѓање се движи од 6 до 13 на 1000 живородени деца. Варијацијата  во честотата првенствено се должи на употребата на различни методи за откривање.
Најчестиот вроден дефект на срцето е бикуспидната аортна валвула, со преваленца помеѓу 0,5 и 2 проценти, но како изолирана маана таа ретко се дијагностицира во детството. Следните најчести дефекти се вентрикуларните септални дефекти (VSDs -4 на 100) и атријални септални дефекти (ASDs- 2 на 1000 новородени , потоапулмонална валвуларна стеноза  Тетралогија на Фало (ТОФ) е најчестата цијанотична срцева маана 0,5 на 1000 раѓања. Со најмала застапеност се најтешките кардиопатии како што е хипоплазија на лев вентрикул/лево срце.

Конгениталните срцеви маани се  водечка причина за перинатална и доенечка смрт поради вродени дефект при раѓање. Смртноста бележи тренд на намалување во тек на последните години, поради  се поуспешните корективни или палијативни интервенции. 
Поделба на конгенитеалните срцеви маани :

-  Цијаногени конфенитални срцеви маани се тие кај кои постои циркулација на неоксигенирана крв во системската циркулација, односно имаме видлива цијаноза кај пациентите
-  Дуктус зависни конгенитални срцеви маани – тоа се маани кај кои е неопходно да има отворен ductus arteriosus (PDA) за да може да се опскрбува пулмоналниот или симстемскиот проток. Пример за тоа се маани како транспозиција на големите артерии. Многу,но не сите, цијаногени маани се дуктус зависни.  
-  Критичн когенитални срцеви маани се тие кај кои што е нопходна катетерска или хируршка интервенција во првата година од животот.
 
Вродените срцеви маани се најчестите вродени аномалии кај новороденчињата. На 1000 новородени 6-8 од нив имаат некаков тип на вродена срцева маана. Од овие новороденчиња кај 25 проценти, кои се дефинираат како деца со критични конгенитални срцеви маани, има потреба од интервенција от типот на операција на срце или инервентна катетерска процедура. Многу новороденчиња со критични конгенитални срцеви маани се симптоматски и се идентификуваат веднаш по раѓањето. Но, се уште има и такви кај кои дијагнозата е отежната и се поставува подоцна односно по излегувањето од болницата. Во овој фрагилен период од животот, морталитетот  е најголем кај критичните вродени срцеви маани,  а тоа се маани кај кои е потребна интервенција во првата година од животот. Ризикот од морбидитет и морталитет се зголемува кога постои задоцнување во дијагностицирањето и навременото упатување во терциен центар, кој е остручен за лекувањето на овие пациенти. 
Ризикот од  вродени срцеви маани е поголем кај доенчиња кои имаат а медицинска историја/анамнеза за пренатални состојби кај  мајката кои се асоцирани со овие маани, односно има позитивна семејна историја за срцеви болеси и екстракардијални аномалии. Сомнението за можноста за вродени срцеви маани кај  новороденчето е поголемо кога овие фактори се присутни.

Кај пациенти  кои имаат дуктус-зависни маани , затворањето на ductus arteriosus во првите неколку дена од животот може да предизвика брзо клиничко влошување кое е со потенцијално опасни  последици по  живот.  Давањето на терапија со простагландин Е1 за повторно отворање или одржување на ductus arteriosus може да биде животоспасувачко. Тоа треба да се започне веднаш штом се појави сомнение за конгенитални срцеви маани кај  симптоматски новороденчиња. 
Клиничката презентација на новороденчињата кои имаат критична конгенитална срцева маана,  може да биде многу изразена и опасна по живот како што е шок, цијаноза или респираторен дистрес. Меѓутоа, некои доенчиња со критична конгенитална срцева маана, особено оние кои имаат дуктус зависни маани,  може да изгледаат нормално, да имаат многу суптилни знаци и симптоми за болест или да се без знаци за болест. 
Дијагностика и евалуација

Новороденчињата кои имаат симптоми во правец на конгенитална срцева маана им се прави преглед, пулсна оксиметрија, рентгенграфија на граден кош, електрокардиограм (ЕКГ) и ехокардиографија. 
Кај асимптоматски доенчиња, физикалниот  наод кој оди во прилог на конгенитална срцева маана се одликува со отстапки во однос на здравите деца. Децата со маани имаат  абнормален срцев ритам, прекордијална активност или срцеви шумови, патолошки шум, намалени / отсутни периферни пулсирања или крвен притисок ≥ 10 mmHg повисок на рацете од нозете

Пулс-оксиметрија  е соодветен скрининг метод за критични  конгенитални срцеви маани кај сите новороденчиња. Сепак,  со скринингот не ги идентификуваме сите критични конгенитални срцеви маани, може да ги пропуштиме нецијанотичните маани и некои маани на опстуктција на лево срце. Кога едно доенче ќе биде селектиранно дека е рзиично, со користењето на пулсна оксиметрија,  кај него треба понатаму да се евалуира и идентификува причината за хипоксемијата.  Кога препознавањето и дијагностиката на конгениталната срцева маана е направена со ехокардиографија, понатаму е потребна итна консултација со педијатриски кардиолог и / или пренос во медицинска установа со детска кардиологија и детска кардиохирургија
Кога имаме едно бебе што има  шок што не реагира на ресусцитација со волумен, кардиомегалија, цијаноза, пулмонален едем или на необјаснети респираторни симптоми, тоа треба веднаш да се прати за консултација на детски кардиолог во терциерна установа која има детска кардиохирургија.  При прегледот на детето наогаме знаци и симптоми кои сугерираат дека се работи за конгенитална срцева маана, како што се  абнормални срцеви звуци (на пример, трет срцев звук, галоп ритам, клик или единечен втор срцев звук,  патолошки шум (гласен, холистоистолен, дијастолен најгласен во врвот или горната лева или десна стернална граница), намалени или отсутни импулси на долните екстремитети, крвен притисок ≥10 mmHg повисок  на рацете од  тој на нозете. 
Бидејќи дијагностиката на критичните конгенитални срцеви маани може да се пропушти за време на хоспитализацијата при раѓање, клиничарите треба да бидат свесни и да бараат клинички манифестации за време на првиот преглед кај педијатар  кога бебето е 3-5 дена старо. Симптомите се неспецифични и вклучуваат потешкотии во исхраната, слабо напредување во телесна тежина, цијаноза, респираторни наоди, намалена активност, раздразливост и прекумерно потење. Рутинското испитување треба да вклучува општа проценка на состојбата на детето (вклучувајќи тежина); мерење пулсот,  мерење на крвниот притисок на горните и долните екстремитети; детален кардијален преглед (вклучувајќи аускултација за шум и / или абнормални срцеви звуци); палпација на црниот дроб; и проценка на периферните импулси.
 
 
Летото е сезона на цревни инфекции. Високите температури придонесуваат за размножување на вируси, бактерии и цревни паразити. Ризикот од патувачка дијареја е поголем при патување и годишен одмор.

Што претставува патувачката дијареја?

Патувачката дијареја претставува појава на повеќе од три течни столици во рок од 24 часа.  Важна e конзистенцијата, а не само бројот на столици.Се појавува како последица набактериски инфекции (Escherichia coli, Salmonella, Shigella, Campylobacter), вирусни инфекции(Rota virus) и инфекциисо паразити (Giardia lamlia, Entaneba mistolitica).Најчеста причина за појавување на патувачката дијареја е консумирањето различни видови храна, којашто содржи видови организми на коишто човечкиот организам не е навикнат.


Симптоми на патувачка дијареја

Убаво е да се патува,но тоа често води допоголемризик од патувачка дијарејa.Ризиците од патувачкадијареја се најголеми при патување во Јужна Азија, Екваторијална Африка и поголем дел од Јужна Америка.Најчестите и најтешките симптоми доаѓаат при инфекција со инвазивните бактерии и преносот на инфекцијата најчесто епреку: внесувањезагадена храна и вода, директно преку аерокапков пат, преку загадени раце или предмети.Најчести симптоми кои се појавуваат при патувачката дијареја се:
 
-       Висока температура, особено при инфекција со Salmonella;
-       Повраќање и стомачна болка;
-       Kрвави столици при инфекција со Salmonella, Shigella и Escherichia coli;
-       Тешки водени столици при инфекција со вируси.

Доенчињата и малите деца имаат мала телесна тежина,и честите течни проливи имаат поголем ризик од сериозни нарушувања во водено-електролитната рамнотежа, односно дехидритацијата.

Превенција и третман на патувачката дијареја

Основно во превенцијатана патувачкатадијареја,е избегнувањетоконтакт со заболени лица. Особено важно е одржувањетона личната хигиена,што подразбира често и редовно миење раце со сапун и со топла вода, и користење средства за дезинфекција. Темелно миење на зеленчукот и овошјето пред консумирање, термичка обработка на местото. Чистење и дезинфекција на површините,особено детските играчки, користење флаширана и превриена вода.
 Во третманот на патувачкатадијареја,примарно е рехидратација и користење пробиотици, кои помагаат брзо и ефикасно да се регулира цревната микрофлора.

Хигиено-диететски режим

За време на летниот период, треба да се консумира полесна храна. Кога детето има дијареја,  не треба да му се даваат овошни сокови и засладени чаеви,поради големата содржина на шеќер штојазголемува дијарејатаи го пролонгира нејзинототраење. Покрај симптоматскиот третман со пробиотици, се препорачува:
-Kаша од гриз, банана, ориз и морков, варен компир, леб и пилешко месо;
-Храна со висока нутритивна и енергетска вредност (тестенини, пченкарен гриз, житарки, сирење, мали количествапутер).
 
  Што да понесете во вашата патувачка аптека?

          Внатрешната рамнотежа на микрофлората на човекот е од исклучителнаважност за здравјето на човековиоторганизам. Дијарејата е одбранбен механизам за чистење на инфективните агенси,но доведува до нарушување на рамнотежата на пробиотските култури кои го населуваат гастроинтестиналниот тракт. Затоа,современиот медицински пристап во третман на патувачката дијареја препорачува:
-       Клинички испитани пробиотици; 
-       Средства зарехидратација.

Со земањето пробиотици „добрите“ бактерии создаваат неповолни услови за развој на патогените микроорганизми. Пробиотиците можат да бидат ефикасни во третман на патувачката дијареја, бидејќи ја обновуваат цревната микрофлора и ја засилуваат одбраната на организмот.


   Д-р Специјалист педијатар
 Славица Филевa

 
 
 
 
 

За Нас

Ваш Аптекар, наменето да ги задоволи вашите потреби за квалитетни информации во врска со употребата на лековите и другите средства кои ги земате во аптеките. Ние се грижиме за вашето здравје и ќе ви обезбедиме интересни содржини кои директно ќе влијаат врз вашиот приод кон лекувањето и начинот на живот воопшто.

Следете не на Facebook

Newsletter

Внесете ја вашата е-пошта и навремено дознајте за сите новости и информации поврзани со Ваш Аптекар.